Ποιος δεν είχε παίξει το παιδικό παιχνίδι «Δεν περνάς κυρά Μαρία» και δεν είχε τραγουδήσει το θα «υπάγω εις τους κήπους;» Οι ανθισμένοι κήποι ήταν πάντα ένα όμορφο όνειρο στο πίσω μέρος του μυαλού μας. Η απέραντη ομορφιά των χρωμάτων και το άρωμα των λουλουδιών μας καλούν πάντα κοντά τους. Πόσο μάλλον την άνοιξη που η ανθοφορία τους βρίσκεται στο απώγειό της!
Εντυπωσιακοί κήποι σε όλο τον κόσμο, οργανωμένοι με ιδιαίτερη φροντίδα και τεχνική, φιλοξενούν χιλιάδες είδη δέντρων, φυτών, θάμνων και λουλουδιών. Πάνω από όλα όμως φιλοξενούν εκατομμύρια επισκεπτών, αφού αποτελούν από τα πιο δημοφιλή αξιοθέατα. Ας… υπάγουμε λοιπόν σε κάποιους από τους πιο διάσημους κήπους στον κόσμο, όχι για να κόψουμε βιολέτες και να τις δώσουμε στον καλό ή την καλή μας, αλλά για να θαυμάσουμε το σπάνιο θέαμα, αλλά και τη μοναδική περιβαλλοντική εμπειρία που μας προσφέρουν.
Κήποι Βερσαλλιών: Ένα σκηνικό για το παλάτι του Βασιλιά Ήλιου
Ένα πολυτελές καταπράσινο σκηνικό για το παλάτι του Βασιλιά Ήλιου. Έτσι μπορεί να περιγράψει κανείς τους μεγαλοπρεπείς κήπους, πραγματικά πράσινα «σαλόνια», που σχεδίασε ο Αντρέ Λε Νοτρ, επίσημος κηπουρός του Λουδοβίκου ΙΔ, τον 17ο αιώνα, όταν αυτός αποφάσισε να μετατρέψει το μικρό παλάτι – κυνηγετικό καταφύγιο στις Βερσαλλίες, στο πιο λαμπρό ανάκτορο της Ευρώπης. Ένα ανάκτορο που φημίζεται όχι μόνο για τους τεράστιους κήπους του, αλλά και τα πολλά σιντριβάνια και αγάλματα. Είναι ένας από τους μεγαλύτερους κήπους της Ευρώπης, με συνολική έκταση που φτάνει τα 800 εκτάρια και ίσως ο πιο διάσημος και επισκέψιμος στον πλανήτη. Στο παρελθόν, το πάρκο εκτεινόταν σε περίπου 8.000 εκτάρια, χωρισμένα σε κυνηγετικές εκτάσεις και κήπους αναψυχής. Οι δεύτεροι είναι γνωστοί ως ο γαλλικός τυπικός κήπος (jardin à la française), που αποτέλεσε το πρότυπο για τους κήπους του 17ου αιώνα σε όλη την Ευρώπη. Το Πάρκο και οι Κήποι είναι ανοιχτά καθημερινά και η πρόσβαση είναι δωρεάν.
Βοτανικός Κήπος Μαδέρας, Πορτογαλία
Σε ένα νησί πλούσιο τόσο σε κήπους, όσο και σε οργιαστική φυσική βλάστηση, ο Βοτανικός Κήπος της Μαδέρας είναι από τους κορυφαίους προορισμούς στο νησί. Βρίσκεται στην πρωτεύουσα Φουντσάλ και είναι μια εντυπωσιακή έκταση 80.000 τ.μ. που φιλοξενεί 2.000 σπάνια ή και απειλούμενα είδη δέντρων, φυτών και θάμνων από όλο τον κόσμο. Δημιουργήθηκε το 1960 στους χώρους ενός ιστορικού αρχοντικού, της Quinta do Bom Sucesso. Ο κήπος λούζεται από το άπλετο ηλιακό φως του νησιού, ενώ η απόλυτα προνομιακή του θέση, προσφέρει μια εκπληκτική θέα στον Ατλαντικό Ωκεανό. Είναι διαμορφωμένος σε αναβαθμίδες φυτεμένες με εξωτικά λουλούδια σε εντυπωσιακά μοτίβα, ενώ υπάρχουν επίσης θερμοκήπια, κάκτοι, άλση, ένα αμφιθέατρο και ένα μουσείο με ταριχευμένα ζώα. Η πρόσβαση γίνεται με ειδικά οχήματα τουκ τουκ ή το τελεφερίκ, προσθέτοντας στην ομορφιά του κήπου και την ομορφιά της διαδρομής.
Εθνικός Βοτανικός Κήπος Kirstenbosch, Νότια Αφρική
Ο Εθνικός Βοτανικός Κήπος Kirstenbosch, στη Νότια Αφρική, είναι παγκοσμίως γνωστός για την ομορφιά και την ποικιλομορφία της χλωρίδας του Ακρωτηρίου που φιλοξενεί, καθώς και για τη μαγευτική τοποθεσία του στις ανατολικές πλαγιές του Table Mountain. Αυτό το καταφύγιο 36 εκταρίων στο Κέιπ Τάουν είναι ένα φυσικό θαύμα και όνειρο κάθε βοτανολόγου. Η Νότια Αφρική φιλοξενεί 22.000 είδη φυτών, από τα οποία 9.000 βρίσκονται εδώ. Ο κήπος είναι ένα αριστούργημα της νοτιοαφρικανικής χλωρίδας και ο πρώτος στον κόσμο που ανακηρύχθηκε Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Εντυπωσιακός είναι ο διάδρομος Centenary Tree Canopy Walkway, μια πρόσφατη καμπυλωτή γέφυρα από χάλυβα και ξύλο που ελίσσεται ανάμεσα στις κορυφές των δέντρων και προσφέρει μοναδική θέα. Εμπνευσμένη από τον σκελετό ενός φιδιού αποκαλείται ανεπίσημα «Boomslang» (δενδρόφιδο). Ο Kirstenbosch βραβεύτηκε ως «Διεθνής Κήπος της Χρονιάς» το 2015. Οι καλοκαιρινές συναυλίες που διοργανώνονται εδώ, αποτελούν θεσμό.
Gardens by the Bay, Σιγκαπούρη. Μια πόλη μέσα σε έναν κήπο
Οι κήποι Gardens by the Bay στη Σιγκαπούρη, είναι ένα εντυπωσιακό παράδειγμα κηποτεχνίας και καλλιτεχνίας τοπίου, παρουσιάζοντας το φυτικό βασίλειο με έναν εντελώς νέο τρόπο. Πρόκειται για ένα μοναδικό αρχιτεκτονικό θέαμα με μερικά από τα πιο σπάνια φυτά στον κόσμο που ψυχαγωγεί και ταυτόχρονα εκπαιδεύει τους επισκέπτες. Εδώ συναντά κανείς είδη που ευδοκιμούν σε δροσερά, εύκρατα κλίματα μέχρι τροπικά δάση και οικοσυστήματα. Υπάρχουν τα διάσημα Supertrees, ο Flower Dome, εντυπωσιακά φωτιστικά σόου και ένα τεράστιο κλιματιζόμενο θερμοκήπιο που φιλοξενεί ένα ορεινό οικοσύστημα. Οι Gardens by the Bay ζωντανεύουν το όραμα του National Parks Board της Σιγκαπούρης για τη δημιουργία μιας «Πόλης μέσα σε έναν Κήπο». Οι Κήποι αποτυπώνουν την ουσία της Σιγκαπούρης ως μιας κορυφαίας τροπικής πόλης – κήπου, προσφέροντας το ιδανικό περιβάλλον για διαβίωση και εργασία και καθιστώντας τη μια ηγετική παγκόσμια πόλη του 21ου αιώνα.
Κήπος Majorelle, Μαρόκο. Το υπέροχο μπλε
O κήπος Jardin Majorelle είναι ένας από τους πιο διάσημους κήπους και ένα από τα πιο επισκέψιμα αξιοθέατα στο Μαρακές! Δημιουργήθηκε από τον Γάλλο ζωγράφο Jacques Majorelle το 1924 και αποτελεί ένα αρχιτεκτονικό θαύμα με περισσότερα από 300 είδη φυτών από όλο τον κόσμο, όπως κάκτους, φοινικόδεντρα, μπαμπού, μπουκαμβίλιες και λιμνούλες με νούφαρα.
Το χαρακτηριστικό του κήπου είναι το μπλε χρώμα, το “Majorelle Blue”, που κοσμεί τα κτίρια και τα στοιχεία του χώρου, όπως σιντριβάνια, μονοπάτια κ.λπ. και πρόκειται για ένα καλλιτεχνικό πείραμα του ζωγράφου. Το Majorelle Blue είναι μια προσαρμοσμένη απόχρωση βαθιού υπερθαλάσσιου μπλε και σχεδιάστηκε ώστε να φωτίζεται από το ισχυρό μαροκινό φως, χωρίς να «πνίγει» το γύρω πράσινο. Ο Jacques Majorelle φαντάστηκε τον κήπο του ως ένα ζωντανό έργο τέχνης και όχι ως έναν παραδοσιακό βοτανικό χώρο.
Το 1980, ο διάσημος σχεδιαστής μόδας Yves Saint Laurent ο οποίος περνούσε αρκετό καιρό στο Μαρακές, αγόρασε τη βίλα για να τη διασώσει. Ο χώρος περιλαμβάνει το Μουσείο Βερβερικής Τέχνης, που παρουσιάζει την παράδοση και την κουλτούρα των Βερβέρων και το μουσείο Yves Saint Laurent, το οποίο παρουσιάζει το έργο του σχεδιαστή.
Βίλα ντ’ Έστε. Τίβολι, Ιταλία
Η Βίλα ντ’ Έστε στο Τίβολι, 32 χιλιόμετρα ανατολικά της Ρώμης με το παλάτι και τους κήπους της, αποτελεί μία από τις πιο εντυπωσιακές και ολοκληρωμένες εκφράσεις της αναγεννησιακής κουλτούρας στην πιο εκλεπτυσμένη της μορφή. Ο καινοτόμος σχεδιασμός της, από τον Πίρρο Λιγκόριο (1500 – 1583) σε συνδυασμό με τα αρχιτεκτονικά στοιχεία των κήπων (σιντριβάνια, διακοσμητικές δεξαμενές κ.ά.), την καθιστούν ένα μοναδικό παράδειγμα ιταλικού κήπου του 16ου αιώνα. Η Βίλα ντ’ Έστε, ένας από τους πρώτους υδάτινους «κήπους των θαυμάτων» (giardini delle meraviglie), όπως τους αποκάλεσαν και αποτέλεσε πρότυπο για την εξέλιξη των ευρωπαϊκών κήπων. Οι κήποι της Βίλας ντ’ Έστε εκτείνονται σε δύο απότομες πλαγιές που κατεβαίνουν από το παλάτι προς μια επίπεδη αναβαθμίδα, με διάταξη που θυμίζει αμφιθέατρο.
Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο είναι ο μεγάλος καταρράκτης που αναβλύζει από έναν κρατήρα στο κέντρο της εξέδρας.
Οι κήποι με τα σιντριβάνια αποτελούν αριστούργημα υδραυλικής μηχανικής, τόσο ως προς τη συνολική διάταξη όσο και ως προς το πολύπλοκο σύστημα διανομής νερού, αλλά και χάρη στα εντυπωσιακά υδάτινα παιχνίδια και την εισαγωγή των πρώτων υδραυλικών αυτομάτων συστημάτων στην ιστορία.
Kew Gardens, Λονδίνο. Από τους πιο σημαντικούς κήπους στον κόσμο
Οι Kew Gardens είναι ένας βοτανικός κήπος που βρίσκεται στο Κιου, σε χώρο πρώην βασιλικής έπαυλης στον Δήμο Richmond upon Thames του Λονδίνου. Είναι από τους μεγαλύτερους και πιο σημαντικούς στον κόσμο, με τεράστια ποικιλία φυτών, θερμοκήπια και ερευνητικά κέντρα. Το 2003 ανακηρύχθηκαν Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Ο κήπος αποτελεί τη συνέχεια μιας παράδοσης ιδιωτικών κήπων που καλλιεργούνταν στο Κιου ήδη από τον 16ο αιώνα.
Σήμερα, τα Kew Gardens φιλοξενούν περίπου 28.680 ταξινομικές ομάδες ζωντανών φυτών, ένα ερμπάριο με περίπου 7 εκατομμύρια αποξηραμένα δείγματα και μια βιβλιοθήκη με περίπου 130.000 τόμους. Ξεχωρίζουν ιδιαίτερα οι συλλογές τροπικών ορχιδέων, παχύφυτων, φτερών και αυστραλιανών φυτών. Οι κήποι διαδραμάτισαν επίσης σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της καλλιέργειας καουτσούκ (Hevea brasiliensis). Το 1996 δημιουργήθηκε, επίσης ένας ιαπωνικός κήπος, ενώ ένα νέο εκπαιδευτικό κέντρο αναμένεται να ανοίξει το 2026, ενισχύοντας τον ρόλο των Kew Gardens ως παγκόσμιου κέντρου επιστήμης, εκπαίδευσης και διατήρησης της βιοποικιλότητας.
Keukenhof, Ολλανδία. Ο «κήπος της Ευρώπης»
Η εικόνα της Ολλανδίας είναι ταυτισμένη με απέραντους κήπους από πολύχρωμες τουλίπες. Ο πιο διάσημος κήπος με τουλίπες, οι κήποι Keukenhof, γνωστός ως ο «Κήπος της Ευρώπης», βρίσκεται στο Lisse, περίπου 30 λεπτά από το Άμστερνταμ, και αποτελεί τον μεγαλύτερο ανοιξιάτικο κήπο λουλουδιών στον κόσμο, με εκατομμύρια τουλίπες. Άνοιξε για το κοινό το 1950 με πρωτοβουλία του δημάρχου του Lisse που διοργάνωσε έκθεση τουλίπας και από τότε έχει εξελιχθεί σε ένα παγκοσμίως γνωστό αξιοθέατο. Εδώ φυτεύονται περίπου 7 εκατομμύρια βολβοί λουλουδιών κάθε χρόνο σε μια έκταση 79 στρεμμάτων. Όταν ανθίζουν το θέαμα είναι πραγματικά σπάνιο από τα πιο πολύχρωμα στον κόσμο. Και γίνεται ακόμα πιο μοναδικό, καθώς μπορείς να το απολαύσεις μόνο λίγες εβδομάδες κάθε χρόνο, αφού οι κήποι είναι ανοιχτοί μόνο την άνοιξη. Εκτός από τις υπαίθριες ανθοφορίες, την περίοδο της λειτουργίας τους, προσφέρουν εσωτερικές εκθέσεις λουλουδιών και δραστηριότητες και εκδηλώσεις για όλη την οικογένεια.